Olej lniany wyróżnia się przede wszystkim bardzo wysoką zawartością kwasu alfa-linolenowego, czyli ALA. To roślinny kwas tłuszczowy należący do rodziny omega-3 i jeden z głównych powodów, dla których len od lat znajduje miejsce w codziennej diecie.

Warto jednak wiedzieć, czym ALA różni się od innych kwasów omega-3, jak korzystać z tego oleju i dlaczego w jego przypadku tak duże znaczenie ma sposób przechowywania.

Co właściwie znajduje się w oleju lnianym?

Powstaje on z nasion lnu zwyczajnego (Linum usitatissimum). Jego charakterystyczną cechą jest duża zawartość kwasu alfa-linolenowego (ALA), należącego do wielonienasyconych kwasów tłuszczowych omega-3.

ALA jest niezbędnym kwasem tłuszczowym, co oznacza, że organizm nie wytwarza go w wystarczającej ilości i musi być dostarczany wraz z dietą.

Nie należy jednak utożsamiać ALA z kwasami EPA i DHA, które kojarzymy przede wszystkim z tłustymi rybami i olejami rybnymi. Organizm może przekształcać część ALA w EPA i DHA, ale proces ten jest ograniczony.

Dlaczego tyle mówi się o ALA?

To właśnie zawartość ALA jest jednym z najważniejszych powodów zainteresowania olejem z nasion lnu. Kwas alfa-linolenowy jest składnikiem diety, któremu poświęcono wiele badań dotyczących między innymi gospodarki lipidowej i układu sercowo-naczyniowego.

W badaniach analizowano między innymi zależność pomiędzy spożyciem ALA a poziomem cholesterolu, trójglicerydów i innymi parametrami związanymi ze zdrowiem układu krążenia.

Nie oznacza to jednak, że produkt ten należy traktować jako sposób leczenia podwyższonego cholesterolu czy chorób serca. Jest żywnością i najlepiej traktować go jako jeden z elementów urozmaiconej diety.

Olej lniany a badania nad lnem

Przy czytaniu o właściwościach lnu warto zwrócić uwagę na to, czego dokładnie dotyczyło dane badanie. W części badań wykorzystywano tłuszcz pozyskany z nasion lub ALA, ale w innych stosowano całe albo mielone nasiona lnu.

To ważna różnica. Siemię lniane zawiera nie tylko tłuszcz, ale również między innymi błonnik i inne składniki, których w samym oleju nie znajdziemy w takich samych ilościach.

Dlatego wyników badań dotyczących całego siemienia lnianego nie należy automatycznie przypisywać samemu olejowi.

Jak stosować olej lniany?

Najlepiej stosować go na zimno. Można pić go bezpośrednio albo wykorzystać jako dodatek do codziennych posiłków.

Dobrze sprawdzi się w sałatkach, surówkach, twarożku, pastach kanapkowych, kaszach czy ugotowanych warzywach. Można również polać nim gotową potrawę już po jej przygotowaniu.

Nie ma potrzeby picia go na pusty żołądek. Jeśli jest stosowany jako zwykły produkt spożywczy, można po prostu włączyć go do posiłku.

Ile stosować dziennie?

Nie ma jednej ilości odpowiedniej dla każdego. Przy stosowaniu go jako produktu spożywczego najlepiej kierować się informacją podaną na etykiecie i uwzględniać go w całodziennej diecie.

Warto również pamiętać, że każdy olej jest skoncentrowanym źródłem tłuszczu i energii. Większa ilość nie oznacza automatycznie większych korzyści.

Czy można stosować go codziennie?

Może być elementem codziennej diety, jeśli jest dobrze tolerowany. Ze względu na dużą zawartość wielonienasyconych kwasów tłuszczowych najlepiej spożywać go bez podgrzewania.

Nie używamy go do smażenia. Wysoka temperatura nie jest odpowiednia dla oleju o tak dużej zawartości wielonienasyconych kwasów tłuszczowych.

O czym pamiętać przed rozpoczęciem stosowania?

Produkt jest zwykle dobrze tolerowany, jednak większe ilości mogą u części osób powodować dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego.

Osoby regularnie przyjmujące leki, szczególnie wpływające na krzepnięcie krwi, powinny omówić stosowanie większych ilości z lekarzem lub farmaceutą. Ostrożność warto zachować również w ciąży i podczas karmienia piersią, szczególnie jeśli produkt miałby być stosowany w konkretnym celu zdrowotnym.

Jak tłoczymy i przechowujemy olej lniany?

Tłoczymy go na zimno w naszym gospodarstwie w Rakszawie. Nasiona lnu pozyskujemy od rolników, a sam proces tłoczenia odbywa się u nas, na bieżąco po złożeniu zamówienia.

Nie rafinujemy go i nie dodajemy do niego zbędnych dodatków. Po wytłoczeniu trafia do butelki i jest przygotowywany do wysyłki.

Ze względu na dużą zawartość wielonienasyconych kwasów tłuszczowych jest szczególnie wrażliwy na światło, ciepło i dostęp powietrza. Dlatego po otwarciu należy przechowywać go zgodnie z informacją umieszczoną na etykiecie i dokładnie zakręcać butelkę.